Kümes hayvanları olarak da nitelendirilen, birbirinden şirin küçükbaş hayvanları hep birlikte biraz daha yakından tanıyalım.
Altı aylık olana kadar kuzu, 6 aydan bir yaşa kadar toklu ismi verilir. İki yaşından büyük damızlık erkek koyunlara koç, damızlık dişi koyunlara anaç denir. Marya ise yaşlanmış dişi koyunların ismidir. Ülkemizde kıvırcık, merinos, karaman, sakız gibi isimlerle tanıdığımız türleri bulunur, dünyada ise 900 kadar koyun türü bulunmaktadır. Hafızaları çok güçlüdür, diğer koyunları ve insanları ayırt edebilirler.
İnsanlar tarafından evcilleştirilen ilk hayvanlardan olan, koyunların yakın akrabası keçilerin yavrularına oğlak denir. Oğlak kelimesi Eski Türkçedeki “oğul” kelimesinden türetilmiştir. Bir yaşındaki erkek ve dişi keçiye çepiş denirken, erkek keçiye teke ismi verilmektedir. Dünyada 300 kadar türü bulunan keçinin ülkemizde kıl keçisi, tiftik keçisi, Kilis keçisi, maltız keçisi gibi türleri bulunur.
Tavuğun aslında bir kuş türü olduğunu biliyor muydunuz? Aynı zamanda 25 milyar nüfus ile dünyada yaşayan en kalabalık kuş türüdür. Fakat rekor uçuş süresi sadece 13 saniyedir. Tavukların hafızaları güçlüdür, birbirleri için yas tutar ve acıyı hissedebilirler. Tavuğun yeni doğmuş yavrusuna civciv denir. Civciv gençleştiğinde piliç adını alır. Olgun erkek tavuğa ise horoz denir.
Kuyruğu, boyun tüyleri, ibiği ve duruşu ile tavuktan daha gösterişli bir fiziksel yapıya sahiplerdir. Bununla birlikte haşin, öfkeli tavırlarıyla da bilinirler, hatta bu yönleri “horozlanmak” deyimini doğurmuştur. Uzun ve yüksek sesle ötebilen sevimli canlıların en güzel seslileri Denizli şehrimizden çıkar. 25 saniyeye kadar ötebilen Denizli horozları bir yaşına gelmeden ötmeye başlarlar.
Ördeklerin, perde ayaklı su kuşları şeklinde tanımlanması yaygındır. Kulağımızda “vaak vak” diye tınlayan ötüşleri, kısa bacaklarıyla paytak paytak yürüyüşleri ile yassı gagaları, öne çıkan ve sevimliliği tartışma götürmeyen özelliklerinden birkaçıdır. Ördekler tüylerindeki farklı renk ve desenlerle son derece estetik canlılardır. Ülkemizdeki ördekler farklı türlerin karışımından elde edilen melez bir türdür.
Gagalarından sarkan ilginç etli uzantılarıyla meşhur olan hindilerde dişiler erkeklere göre daha küçüktür ve renkleri daha sadedir. Erkek hindiler 40 kg ağırlığa ulaşabilir, kanat açıklıkları 1.8 m’yi bulabilir. Tüy renkleri ise yeşil, mor, kırmızı, bakır, bronz ve altın rengi olabilir. Bu renklerle dişi hindileri etkilemek için tıpkı tavus kuşları gibi gösteriler yaparlar. Hindilerin yavrularına civciv denir.
Beyaz veya boz renginde olabilen kazlar, iyi yüzücü değillerdir ama suda olmayı severler, buna karşılık uçma yetenekleri oldukça gelişmiştir. Saldırı algıladıklarında gagalarını ve kanatlarının sivri uçlarını düşmana karşı kullanırlar. Ortalama ömrü 20-25 yıl olan, yaşamlarını tek eşli olarak sürdüren, dişi veya erkeği yavrularına ve eşine karşı koruyucu tavırlar sergileyen canlılardır. Tehlike hissettiklerinde yükselen sesleri genellikle araba kornasına benzetilir.