“Pera’nın yukarısındaki gürültülü Taksim semti, doğuya özgü araba ve giysilerle tam bir zıtlık gösteren Avrupalıların araba ve giysileri, müthiş bir sıcak, yakıcı bir güneş, toz ve sarı Ağustos yapraklarını kaldıran ılık bir rüzgâr, mersin ağaçlarının kokusu, meyve satıcılarının gürültüleri, üzüm ve karpuzla dolu sokaklar… İstanbul’daki ilk anlarımda hafızama kazınan görüntüler bunlardı.”

Yukarıdaki satırlar 1876 yılında İstanbul’a gelerek Eyüp’te bir yıl kalan Pierre Loti’nin yazdığı Aziyade isimli romana ait. Aziyade ise Loti’nin İstanbul’da âşık olduğu 27 yaşındaki Çerkez kızının adıydı. Gizli aşkını 1879’da kaleme aldığı bu romanında anlatmaktan çekinmeyen yazar, satırlarında Osmanlı’daki yaşamın detaylarına da sıkça yer vermişti.

Yazarın ilk romanı Aziyade… Bir Sipahinin Romanı, İzlanda Balıkçısı, Madam Krizantem, Bir Çocuğun Romanı, Acıma ve Ölümün Kitabı, Mutsuz Kadınlar, Karanlık Yol Üzerindeki Yansımalar, İlk Gençlik, Can Çekişen Türkiye ve 1923’te yazdığı son kitabı Zavallı Genç Bir Subay gibi kitapları da Türkçe’ye çevrilmiş diğer romanları.

Ünlü yazar 1850’de Fransa’da doğmuş. Asıl adı Louis Marie Julien Viaud ve Pierre Loti adını sonradan aldığı biliniyor. Deniz Kuvvetleri’nde eğitim alan bir deniz subayı olarak Orta Doğu ve Uzak Doğu’yu dolaşarak birçok yer görüp farklı insanlar tanımış. Bu yolculukların yazar kimliğini beslediği ve daha sonra gözlemlerini kitaplarına aktardığı biliniyor.

Pierre Loti, yaşadığı dönem yazar olarak ün yapmayı başarmış ve elde ettiği ün ülkesini bile aşmıştı. Osmanlı yaşamına yer verdiği kitapları sayesinde Osmanlı’da da sevilir olmuştu. Özellikle Batı politikalarını eleştirdiği Can Çekişen Türkiye isimli kitabını yayınladığı 1913 yılında Tophane Rıhtımına indiğinde törenle karşılanmış ve Sultan Mehmed Reşad tarafından sarayda ağırlanmıştı.

Türk dostu olarak nitelenen Fransız yazarın, buhranlı günlerinde Türklere destek vermesi tarafımızca da karşılık bulmaya devam etmiş Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kendisine önce bir teşekkür mektubu iletilmiş, sonraları da “İstanbul Şehri Fahri Hemşehrisi” ilan edilmişti. 1942 yılında yine İstanbul-Beyoğlu’nda kurulan Fransız lisesine de 1923 yılında hayatını kaybeden Pierre Loti’nin adı verildi.

Fakat bu hikâyesini bilelim veya bilmeyelim Pierre Loti adını zihnimize kazıyanın, aslında tek başına Eyüp ilçesinde bulunan Pierre Loti Kahvesi olduğunu söylesek abartmış olmayız. Yazarın bu mekâna sık sık gelerek Haliç manzarasına karşı kahvesini yudumladığı biliniyor ve sadece kahveye değil, kahvenin bulunduğu tepeye de bir süre sonra Fransız yazarın ismi veriliyor.

Teleferikle de çıkılabilen Pierre Loti Tepesi yazın ayrı kışın ayrı fotoğraf veren manzarasıyla İstanbul’un yerlisi/yabancısı tarafından sevilen, ilgi gören bir yer. Eyüp Sultan Camii’nden Miniatürk’e çevresinde bulunan birçok tarihi/turistik mekânı gezerek İstanbul manzarasına karşı soluklanmak isteyenlerin vazgeçilmez adresi.